Czy wiesz, że niedobór witamin nie zawsze wynika z nieprawidłowej diety? Czasami winowajcą jest stres, czasami używki lub niezdrowy styl życia. Niezależnie od przyczyny hipowitaminozę i awitaminozę należy jak najszybciej leczyć, ponieważ nieleczona może powodować różnorodne zaburzenia. Sprawdź, jakie objawy dają niedobory poszczególnych witamin, a także, jak sobie z nimi poradzić.
Zazwyczaj myślimy, że nas to nie dotyczy. Ale wystarczą dłuższe zaniedbania diety i już pojawiają się skutki niedoboru niezbędnych witamin: zmęczenie, większa podatność na infekcje, problemy z koncentracją czy zmiany skórne.
Rola witamin jest niedoceniana, a przecież to właśnie one dbają o sprawne funkcjonowanie układu nerwowego, pełnią kluczową rolę w pracy układu odpornościowego i kostnego. Choć objawy niedoboru mogą wydawać się niegroźne, nie należy ich lekceważyć, tylko zadbać o jak najszybszy powrót do równowagi.
Co jest najczęstszą przyczyną niedoborów witamin?
Powody mogą być różne. Pierwotna hipowitaminoza i awitaminoza wynikają z ograniczonej podaży substancji odżywczych względem ogólnego zapotrzebowania. We wtórnej postaci winowajcą jest najczęściej nieprawidłowa dieta, oparta na produktach ubogich w składniki odżywcze. Wystarczy wymienić tu fast food, słodycze i przetworzoną żywność.
Duże znaczenie mają choroby układu pokarmowego, które utrudniają przyswajanie składników odżywczych, nawet jeśli dieta jest zbilansowana, a także
- zaburzenia wchłaniania,
- brak suplementacji, jeśli jest taka potrzeba,
- zaburzenia odżywiania: bulimia, anoreksja,
- diety restrykcyjne,
- silny stres o charakterze przewlekłym,
- niedobory snu,
- niewystarczająca ekspozycja na słońce.
Narażeni na niedobory witamin i minerałów są osoby:
- z chorobą Leśniowskiego-Crohna, celiakią czy zespołem jelita drażliwego,
- przyjmujące niektóre leki, w tym antybiotyki,
- spożywające alkohol, który osłabia zdolność organizmu do przyswajania witamin.
Problem może się nasilać w przypadku zwiększonego zapotrzebowania na witaminy. Dotyczy to kobiet w ciąży oraz osób intensywnie trenujących.
Jakie są objawy niedoborów witaminowych?
Objawy niedoboru witamin mogą być różne – w zależności od tego, jakiej witaminy lub witamin brakuje w organizmie. W początkowej fazie deficyty przypominają zmęczenie lub spadek formy. Zrzucamy to na karb pracy i brak odpoczynku. Z czasem można zauważyć osłabienie mięśni, spadek odporności, infekcje, większą podatność na wirusy oraz:
- obniżoną wydolność organizmu,
- krwawienia z dziąseł,
- problemy skórne: trądzik, przebarwienia, podrażnienia, przesuszenia,
- trudniejsze gojenie się ran, co jest związane z niedoborem witaminy C,
- problemy dotyczące włosów i paznokci: wypadanie włosów, łamliwość paznokci.
Warto zwrócić uwagę na mniej oczywiste objawy niedoboru witamin:
- drażliwość,
- podkrążone oczy,
- nudności,
- zimne dłonie.
Powyższe objawy najczęściej wskazują na niedobór witaminy D, witamin z grupy B, zwłaszcza witaminy B12, jak również brak witaminy C.
Niedobór witaminy D – jakie daje symptomy?
Witamina D to królowa witamin. Nazywana jest „witaminą słońca”, ponieważ powstaje w organizmie pod wpływem promieniowania UV. Wpływa na pracę wielu narządów i tkanek. Wzmacnia kości, chroni serce i układ krążenia, ma korzystny wpływ na układ odpornościowy i poprawia nastrój.
Niedobór witaminy D to efekt niedostatecznej ekspozycji na światło słoneczne i zmniejszonej syntezy skórnej. Zbyt niski poziom witaminy D może skutkować zwiększoną podatnością na rozwój osteoporozy oraz złamania kości.
Najczęstsze objawy: osłabienie organizmu, spadek energii, bóle kości, bóle i skurcze mięśni, spadek odporności, a co za tym idzie – częstsze infekcje, a także bezsenność. Więcej o tym, jakie objawy i skutki daje niedobór witaminy D3, przeczytasz w osobnym artykule. Niedobór witaminy D może również wpływać na obniżony nastrój. W tym przypadku suplementacja jest niezwykle ważna, chociażby po to, aby zminimalizować ryzyko depresji.
Co wskazuje na niedobór witaminy C?
Niedobór witaminy C bardzo często objawia się spadkiem odporności i większą podatnością na infekcje. Wśród pozostałych symptomów wymienia się:
- krwawienia z dziąseł,
- skurcze mięśni,
- suche usta,
- słabe gojenie ran,
- często pojawiające się siniaki,
- kruchość naczyń krwionośnych,
- chroniczne zmęczenie.
Długotrwały niedobór może prowadzić do rozwoju szkorbutu. Chorobie tej towarzyszy m.in. pogorszenie stanu jamy ustnej.
Objawy niedoboru witamin z grupy B, w tym witaminy B12
Witaminy z grupy B odgrywają ważną rolę w procesach metabolicznych oraz w funkcjonowaniu układu nerwowego. Szczególnie istotna jest witamina B12, której zbyt niski poziom powoduje zaburzenia neurologiczne.
Do najczęściej powtarzających się symptomów należą:
- pękanie kącików ust,
- uczucie osłabienia,
- zaburzenia snu,
- spadek koncentracji.
Dodatkowo niedobór witaminy B12 objawia się:
- zawrotami głowy,
- bladością skóry,
- trudnościami z koncentracją i pamięcią,
- zaburzeniami nastroju, drażliwością i większym niepokojem,
- problemami z utrzymaniem równowagi,
- zaburzeniami czucia,
- spadkiem masy ciała,
- drętwieniem rąk i nóg (wynika to z uszkodzeń nerwów).
Przewlekły niedobór witaminy B12 może powodować wycieńczenie organizmu, ogólne osłabienie, dolegliwości kardiologiczne, a także objawy psychiatryczne. Znaczenie mają także inne witaminy z grupy B, takie jak tiamina, niacyna oraz kwas foliowy.
Jakie są skutki długotrwałych niedoborów witamin?
Długotrwały niedobór witamin w organizmie może mieć poważne skutki zdrowotne. Może zwiększać ryzyko rozwoju chorób przewlekłych, wpływać na koncentrację i pamięć, a także powodować zapalenie śluzówek i zapalenie skóry. Do innych skutków niedoboru witamin należą: anemia, zaburzenia metaboliczne, osteoporoza.
W skrajnych przypadkach może dojść do uszkodzenia układu nerwowego oraz awitaminozy, czyli całkowitego braku określonej witaminy. Na przykład całkowity niedobór witaminy C może prowadzić do szkorbutu.
U osób narażonych na niską podaż witaminy D zwiększa się prawdopodobieństwo rozwoju depresji, astmy, przewlekłego zapalenia dziąseł, chorób autoimmunologicznych oraz chorób układu sercowo-naczyniowego.
Warto dodać, że deficyt witaminy E, o której dość często zapominamy, może prowadzić do zwiększonej podatności na stres oksydacyjny komórek, a także problemów z koordynacją ruchową. Zbyt niski poziom witaminy E to także przyspieszony proces starzenia się skóry, większe ryzyko chorób serca, niedokrwistość, obniżona płodność, a nawet zwiększone ryzyko poronień.
Z kolei zbyt mała ilość witaminy K, o której także nie pamiętamy, może prowadzić do zaburzeń krzepnięcia krwi, objawiającymi się krwawieniami z nosa oraz skłonnością do siniaków.
Jak skutecznie uzupełnić niedobory witamin w organizmie?
Podstawą uzupełnienia niedoborów jest zróżnicowana, zbilansowana dieta bogata w naturalne źródła witamin i minerałów. Choć odpowiedni sposób żywienia powinien dostarczać wszystkich niezbędnych składników, w niektórych sytuacjach konieczna jest suplementacja witamin – w tej kwestii warto skonsultować się z dietetykiem.
Dużą popularnością cieszą się wlewy witaminowe lub mówiąc inaczej kroplówki witaminowe, które stosuje się do szybkiej regeneracji i uzupełnienia niedoborów. W wielu przypadkach skuteczna okazuje się także indywidualnie dobrana witaminoterapia.
Warto jednocześnie ograniczyć duże ilości tanin, alkohol, kwas fitynowy. Są to czynniki utrudniające przyswajanie składników odżywczych. Pamiętaj o profilaktyce! Systematyczne badania krwi, w tym badania poziomu witamin, pomogą wykryć ewentualne problemy ze zdrowiem.
Czy możemy Ci pomóc? Zdecydowanie tak. Czy potrzebujesz czegoś więcej niż przemyślanego planu żywieniowego? Zdecydowanie tak. Mądry catering i dieta dostosowana do indywidualnych potrzeb to realne wsparcie w drodze do celu.
W momencie, kiedy Ty będziesz pracować, załatwiać ważne sprawy na mieście i oddawać się swoim pasjom, Foodify zadba o zbilansowaną dietę i tym samym poprawi Twój ogólny stan zdrowia. Nasze posiłki są pełne witamin i minerałów, a jednocześnie wyśmienicie smakują.
Wybierz to, co najbardziej Ci odpowiada lub opowiedz naszemu e-Asystentowi o swoich preferencjach smakowych, a my zajmiemy się całą resztą. Foodify to zero presji, zero stresu i elastyczny kalendarz. U nas ostatnie zdanie zawsze należy do Ciebie.